Αλλαγές στον Ποινικό Κώδικα: Αυξάνεται η προστασία των ευπαθών, ανηλίκων, θυμάτων κακοποίησης και έμφυλης βίας, ενώ η απόλυση καταδίκων υπό όρους αυστηροποιείται - ΠΡΟΣΚΗΝΙΟ - Όλα στο προσκήνιο!

Αλλαγές στον Ποινικό Κώδικα: Αυξάνεται η προστασία των ευπαθών, ανηλίκων, θυμάτων κακοποίησης και έμφυλης βίας, ενώ η απόλυση καταδίκων υπό όρους αυστηροποιείται

Συνεδρίασε σήμερα μέσω τηλεδιάσκεψης, υπό την Προεδρία του Πρωθυπουργού κ. Κυριάκου Μητσοτάκη, το Υπουργικό Συμβούλιο.

Μετά την εισαγωγική τοποθέτηση του Πρωθυπουργού οι  αρμόδιοι Υπουργοί ανέπτυξαν τις σχεδιαζόμενες παρεμβάσεις της Κυβέρνησης. Συγκεκριμένα:

Ο Υπουργός Δικαιοσύνης κ. Κωνσταντίνος Τσιάρας παρουσίασε το νομοσχέδιο για τις τροποποιήσεις στον Ποινικό Κώδικα και τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας. 

-Οι προτεινόμενες αλλαγές στον Ποινικό Κώδικα αφορούν:

Α. Γενετήσια εγκλήματα και άλλα ιδιαίτερης απαξίας:

-Για ορισμένα αδικήματα ιδιαίτερης απαξίας (π.χ. βιασμός και κατά της γενετήσιας ελευθερίας, ναρκωτικά, ανθρωποκτονία, ληστεία, εκβίαση):

Απαιτείται πραγματική παραμονή σε σωφρονιστικό κατάστημα ίση με τα 3/5 της ποινής (από 2/5) που ισχύει και με ευεργετικό υπολογισμό τα 4/5 της ποινής (από 3/5).

Σε περίπτωση καταδίκης σε  ισόβια κάθειρξη, το κατώτατο όριο παραμονής πραγματικής έκτισης στο σωφρονιστικό κατάστημα είναι 18 έτη (από 16).

Δεν επιτρέπεται η απόλυση υπό τον όρο της κατ’ οίκον έκτισης της ποινής με ηλεκτρονική επιτήρηση (αντίθετα με σήμερα).

-Για ορισμένα αδικήματα ιδιαίτερης απαξίας (π.χ. ομαδικός βιασμός, βιασμός ανηλίκου, θανατηφόρα ληστεία, ανθρωποκτονία) προβλέπεται μόνον η ποινή της ισόβιας κάθειρξης (σήμερα εναλλακτικά με πρόσκαιρη κάθειρξη).

-Για το αδίκημα της γενετήσιας πράξης μεταξύ συγγενών αυστηροποίηση των  ποινών σε όλες τις περιπτώσεις:

Επανέρχεται η κακουργηματική μορφή της αιμομιξίας (που με τον Ποινικό Κώδικα ΣΥΡΙΖΑ έγινε πλημμέλημα για όλους τους τρόπους τέλεσης).

-Για την προσβολή γενετήσιας αξιοπρέπειας και για την προσβολή της γενετήσιας αξιοπρέπειας για τους ανηλίκους αυτεπάγγελτη δίωξη (διωκόταν κατ’ έγκληση για ενηλίκους και ανηλίκους).

-Η προσβολή γενετήσιας αξιοπρέπειας όταν τελείται στο πλαίσιο σχέσης εξάρτησης (εργασία κλπ):

Διώκεται αυτεπάγγελτα (πριν με έγκληση).

Τιμωρείται μόνο με φυλάκιση (πριν διαζευκτικά με χρηματική ποινή).

-Για τα εγκλήματα κατά της γενετήσιας ελευθερίας σε βάρος ανηλίκου αναστέλλεται η παραγραφή έως την ενηλικίωση και για 1 έτος, εφόσον η πράξη είναι πλημμέλημα και 3 έτη εφόσον είναι κακούργημα (πλημμέλημα 18+1=19 ετών, κακούργημα 18+3=21 ετών).

Β. Περιβαλλοντικά εγκλήματα

-Για περιβαλλοντικά εγκλήματα (εμπρησμός δασών, πλημμύρα, έκρηξη) αυστηροποιείται το πλαίσιο ποινών και προβλέπεται:

Διεύρυνση αξιόποινων περιπτώσεων

Πρόσκαιρη κάθειρξη έως 10 έτη στην περίπτωση που ο δράστης είχε ίδιο όφελος

Κάθειρξη σε περίπτωση εμπρησμού δάσους που είχε  επιβαρυντικές επιπτώσεις  στο περιβάλλον.

-Σε ό,τι αφορά τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας: Προβλέπεται αρμοδιότητα και του εισαγγελέα του Αρείου Πάγου να διατάσσει την διεξαγωγή της ανάκρισης και την εισαγωγή της υπόθεσης στο ακροατήριο κατ’ απόλυτη προτεραιότητα για υποθέσεις εξαιρετικής φύσης ή επί κακουργημάτων που αφορούν εγκλήματα κατά της γενετήσιας ελευθερίας και οικονομικής εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής.

Ο Υπουργός Δικαιοσύνης κ. Κώστας Τσιάρας και ο Υφυπουργός  κ. Γιώργος Κώτσηρας ενημέρωσαν για το νομοσχέδιο κύρωσης της Σύμβασης της Χάγης για Διεθνή Προστασία Ενηλίκων.

Με το προτεινόμενο σχέδιο νόμου κυρώνεται η Σύμβαση της Χάγης του 2000 για την προστασία των ενηλίκων σε διεθνείς καταστάσεις, με γνώμονα το πόρισμα της Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής που συστάθηκε για τον σκοπό αυτόν. Η Σύμβαση αφορά ενηλίκους που, για λόγους σωματικής ή διανοητικής ανεπάρκειας, δεν μπορούν να διαχειριστούν οι ίδιοι τις υποθέσεις τους, περιουσιακού ή προσωπικού χαρακτήρα και χρήζουν προστασίας. Εφαρμόζεται ειδικότερα σε περιπτώσεις, στις οποίες ευάλωτοι, υπό την παραπάνω έννοια, ενήλικες βρίσκονται σε Κράτος άλλο από αυτό της ιθαγένειάς τους.

Σκοπός της Σύμβασης είναι η προστασία ορισμένης κατηγορίας ενηλίκων προσώπων και συγκεκριμένα των ατόμων που εξαιτίας κάποιας αλλοίωσης ή ανεπάρκειας των προσωπικών τους ικανοτήτων, δεν είναι σε θέση να προστατεύσουν τα συμφέροντά τους. Με την κύρωσή της, η Ελλάδα προσαρμόζεται στο  διεθνές νομικό περιβάλλον και ενισχύει το νομικό πλαίσιο προστασίας της ευαλωτότητας. Συγκεκριμένα, οι επιδιωκόμενοι στόχοι είναι οι εξής:

-Η αποτελεσματική προστασία των ευάλωτων ενηλίκων σε διεθνείς καταστάσεις.

-Η διασφάλιση των προσωπικών και περιουσιακών συμφερόντων του ενηλίκου και ο σεβασμός της αξιοπρέπειας και της αυτονομίας του, με την καθιέρωση ενός ασφαλούς νομικού πλαισίου.

-Η διευκόλυνση της παροχής δικαστικής προστασίας και εκπροσώπησης των ευάλωτων ενηλίκων.

-Η ενίσχυση της πληθυσμιακής κινητικότητας μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κρατών (στο πλαίσιο και της εκπεφρασμένης ανάγκης σε επίπεδο Ε.Ε. για ενίσχυση της προστασίας των ευάλωτων ενηλίκων).

-Η αποφυγή συγκρούσεων μεταξύ των νομικών συστημάτων των κρατών που υπέγραψαν τη Σύμβαση, σε ζητήματα σχετικά με τη διεθνή δικαιοδοσία, το εφαρμοστέο δίκαιο, την αναγνώριση και την εκτέλεση των μέτρων προστασίας των ενηλίκων.

-Η προώθηση της διεθνούς συνεργασίας ως προς την προστασία των ευάλωτων ενηλίκων.

Τοποθέτηση του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη

Από την πλούσια σημερινή μας ατζέντα, θα ήθελα επίσης να επισημάνω τις πολύ σημαντικές αλλαγές που θα εισηγηθεί το Υπουργείο Δικαιοσύνης σχετικά με τον Ποινικό Κώδικα. Στο εξής αυξάνεται η προστασία των ευπαθών και των ανηλίκων, όπως και των θυμάτων κακοποίησης και έμφυλης βίας. Η απόλυση καταδίκων υπό όρους αυστηροποιείται. Αίρεται αν διαπραχθούν νέα σοβαρά εγκλήματα, ενώ οι ποινές γίνονται βαρύτερες για μία σειρά από περιβαλλοντικά εγκλήματα, όπως οι εμπρησμοί δασών. Πρόκειται με άλλα λόγια, για αλλαγές που παρακολουθούν την κοινωνική πραγματικότητα, απαντούν στα ζητούμενα των πολιτών, αποδεικνύουν όμως και την ετοιμότητα αυτής της Κυβέρνησης να παρεμβαίνει όπου χρειάζεται και να διορθώνει τα λάθη του παρελθόντος.